Ecomare

Onderzoeksteam
De wonderbaarlijke terugkeer van de ansjovis trok de aandacht van de ICES, de Internationale Raad voor de Expliotatie van de Zee. De Raad stelde een internationaal team van visserijbiologen samen. Christina Raab van IMARES verzorgde de Nederlandse inbreng. Het team benaderde het vraagstuk langs verschillende wegen.

Mogelijke verklaringen
"De zee wordt warmer, en zuidelijke soorten trekken dus naar het noorden" is een verklaring die je vaak hoort in dit soort gevallen. Maar wat ook kan is dat de omstandigheden in de Noordzee veranderen zodat de zeldzame achterblijvers zich weer met meer succes kunnen voortplanten.

Noordzee en Kanaal een eiland
De dichtsbijzijnde mogelijke bron van trekkende ansjovissen is de Golf van Biskaje. Het DNA van ansjovissen uit dit gebied is vergeleken met het DNA van ansjovissen uit het Kanaal en de Noordzee. Conclusie: de ansjovissen uit het Kanaal en de Noordzee lijken in genetisch opzicht erg veel op elkaar, maar hun soortgenoten uit de Golf van Biskaje hebben een ander DNA-patroon. Dat maakt het al wat minder aannemelijk  dat zuidelijke soortgenoten noordwaarts zijn getrokken. Toen stromingsmodellen ook nog eens uitwezen dat larven én volwassen ansjovissen vrijwel geen kans hebben om met de zeestromingen vanuit de Golf van Biskaje in het Kanaal terecht te komen, werd duidelijk dat het hier echt gaat om gescheiden populaties.

Brak en warm
Ansjovissen stellen speciale eisen aan de plek waar zij zich voortplanten. Het water mag niet te zout zijn en ook niet te koud. De ondiepe, en dus vrij warme, brakke Zuiderzee was dus een ideale paaiplaats. De onderzoekers denken nu dat, door de opwarming van het zeewater, er meer plekken in de Noordzee zijn ontstaan die voldoen aan de eisen van de ansjovis. Zeldzame nazaten van de grote scholen uit het begin van de vorige eeuw zijn zich met toenemend succes gaan voortplanten.

Meer weten?
Lees meer over ansjovis in onze encyclopedie.
Bron: engelstalig onderzoeksrapport