Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

 

Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Water en land

Mens en Milieu

De staatkundige geschiedenis van Ameland

Ameland is een vrij jong eiland, het moet met de andere eilanden zijn ontstaan als een van de strandwallen langs de Noordzeekust. Of het ooit verbonden is geweest met de wal is niet met zekerheid te zeggen. De strandwal groeide tot een of meer complexen van duinen en achter deze duinen voerde het water slibdeeltjes aan die bezonken. In een eeuwen durend proces ontstond op deze wijze het eiland.

  • Toch al oud

    In de achtste eeuw wordt Ameland voor het eerst genoemd. In de Traditiones Fuldenses (kloostergeschriften uit de achtste eeuw) is sprake van een eiland: "Insula que dictur Ambla" (het eiland Ambla geheten). Ameland was dus in de 8e eeuw al een eiland.

  • De Cammingha's

    Van de staatkundige geschiedenis van Ameland is voor 1400 weinig bekend. Vanaf 1424 betaalt Ameland huishoudgeld aan Holland. In dat jaar begon Ritske Jelmera van Cammingha op te treden als vertegenwoordiger der Amelanders.

    Toen de Cammingha's het roer stevig in handen hadden begonnen zij zich Heer van Ameland te noemen en ook als zodanig te gedragen. Ondanks het feit dat hun aanspraken door Friesland, Holland en ook nog de Duitse keizer werden betwist, wisten de Cammingha's de vrijstaat Ameland onder hun beheer te houden.

    In 1681 stierf de mannelijke lijn van de Cammingha's uit en kwam Ameland in handen van de familie Thoe Schwartsenberg en Hohenlandsberg. Door huwelijk verbonden met de Cammingha's erfden zij de vrije heerlijkheid na het overlijden van de laatste mannelijke Cammingha. Tot 1704 waren zij Heren van Ameland.

  • De Oranje's

    In 1704 wordt Ameland voor ruim 77.000 euro verkocht aan de erfstadhouder van Friesland, Johan Willem Friso Prins van Oranje. Ameland kwam daarmee in het bezit van de Oranjes. Vandaar dat één van de titels van de koningin nog altijd 'Erf- en Vrijvrouwe van Ameland' is.

  • Vanaf 1810 Fries

    Tijdens de Franse revolutie raakten de Oranjes het eiland kwijt. In 1810 werd verklaard dat Ameland tot Friesland behoorde. In 1814 werd dat nog eens bevestigd. Hiermee kwam een eind aan de bijzondere positie van Ameland als Vrije Heerlijkheid. Het eiland werd vanaf toen bestuurd door Grietmannen die later burgemeester werden genoemd.