Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player
 

  • English
  • Deutsch
Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Water en land

Natuurgebieden    Dollard   

Mens en Milieu

Dollard, Foto one96five, via www.flickr.com

Dollard

Landverlies en land-aanwas, twee begrippen die door de eeuwen heen bepalend zijn geweest voor het meest noordoostelijk stukje Nederland. Tot in de Middeleeuwen lag hier een veengebied met dorpen. Stormvloeden verwoestten daarna het land, de Dollard was ontstaan. Het is nu een uniek brakwatergebied, met kenmerkende kwelders. De Dollard is ook een belangrijk rustgebied voor zeehonden.

  • Ongemoeid gelaten
    Eemsgebied voor de stormvloed, Wigbold Wierenga

    Na het ontstaan van de Dollard probeerde men het land weer terug te winnen op de zee. Van lieverlee werden steeds meer stukjes land ingepolderd, zonder dat onze voorouders zich realiseerden dat ze vruchtbare landbouwgrond maakten van unieke stukken natuur. Deze inpolderingen zijn verleden tijd. Andere economische omstandigheden in de landbouw en nieuwe ideeën over natuurbeheer hebben het gebied gemaakt tot wat het nu is: een brakwater kwelder- en wad-gebied met een keur aan zeldzame planten en vogels. Het is wel een zeer kwetsbaar gebied, omdat het alleen maar kan bestaan als het door de mens zo veel mogelijk ongemoeid wordt gelaten. Dit is dan ook de reden dat er maar heel beperkt in de Dollard 'gestruind' mag worden.

  • Excursies en vogelkijkhutten
    Zoutmelde en lamsoor in de Dollard, Foto Fitis, www.fotofitis.nl

    Toch zijn er legio mogelijkheden om van dichtbij de kluten, de roofvogels, de zeekraal, de zeeaster en het goudknopje, om een paar biologische hoogstandjes te noemen, te bekijken. Een paar keer per jaar organiseert Het Groninger Landschap bootexcursies vanuit Termunterzijl, waarbij én de slikken, én de kwelders worden aangedaan. Uiteindelijk komt men dan terecht in Nieuwe Statenzijl, aan de rand van Nederland.
    Hier staat inmiddels een vogelkijkhut, de 'Kiekkaaste', waar men ongestoord de vogels op kwelders en slikken kan bekijken, of ze nu in Nederland hun kostje bij elkaar scharrelen of op Duits gebied. Een heel interessant punt trouwens, dat Nieuwe Statenzijl. Fietsers en wandelaars kunnen hier, mits ze hun paspoort op zak hebben, rustig de grens passeren om ook het Duitse deel van de Dollard te gaan bekijken.

  • Vissen

    In 1999 is in opdracht van Rijkswaterstaat en het Groninger Landschap een langlopend visserijonderzoek gestart naar de visstand, vismigratie en de kinderkamerfunctie van de Dollard voor platvis. Doel van het onderzoek is inzicht te krijgen in de soortenrijkdom, de vismigratie en de invloed van veranderingen in het Dollard estuarium (zoals de stuw in de Ems) op de soortenrijkdom en de vismigratie.

  • Een stuw in de Ems

    Kustbescherming is het officiële argument, maar de grote motor achter het plan is de scheepswerf Meyer uit Papenburg, dat verder stroomopwaarts ligt. Deze werf bouwt grote zeeschepen en wil nog grotere bouwen, waarvoor de Ems uitgediept moet worden. Uitdiepen zonder stuw gebeurt nu al en heeft al geleid tot veel schade aan de dijken en dorpen langs de Ems. De stuw zou verder uitdiepen overbodig maken. Het bouwen van de stuw wordt begroot op ongeveer 180 miljoen euro.
    Door het baggeren is in 2000 de stroomsnelheid toegenomen en het zicht en zuurstofgehalte afgenomen. Als gevolg hiervan is de visstand, vooral van paling en bot, sterk achteruit gegaan. Vrijwel alle beroepsvissers uit het gebied moeten nu bij Borkum en verder op de Noordzee vissen om nog wat te vangen.
    Nederlandse en Duitse ambtenaren hebben in bilateraal overleg afgesproken dat het Emssperrwerk maximaal 3 keer per jaar gebruikt mag worden om nieuwe grote schepen in de vaart te brengen. Scheepswerf Meyer heeft echter al aangekondigd elk schip meerdere keren te water te willen laten, voor een proefvaart en controle.