Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

 

Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Water en land

De Oosterkwelder op Schiermonnikoog, Martin Schoemaker, archief Bezoekerscentrum Schiermonnikoog

Oosterkwelder

Voor 1850 was de kwelder van Schiermonnikoog een grote, platte, lege zandvlakte. Pas na 1850 en door de aanleg van een lange stuifdijk in 1960 kwamen er meer duinen en planten. De kwelder valt onder het Nationaal Park. De gehele kwelder wordt nu beheerd door Natuurmonumenten. Van half april tot half juli is de kwelder afgesloten omdat er dan veel vogels broeden.

  • In de luwte

    In 1960 werd er aan de noordkant van de oostelijke zandvlakte een lange, rechte stuifdijk aangelegd. Dit was onderdeel van een plan om uiteindelijk alle Nederlandse waddeneilanden met elkaar te verbinden.

    Door de stuifdijk kwam de vlakte meer beschut te liggen en gingen er meer planten groeien. Rond 1970 drongen geulen die vanuit de Waddenzee de kwelder inlopen op naar de stuifdijk. Vier van die geulen braken door de stuifdijk en kregen contact met het strand en de Noordzee. Daarna heeft Rijkswaterstaat het onderhoud aan de stuifdijk ten oosten van paal 10.4 gestopt. Daardoor heeft in dat deel van de kwelder de natuur meer vrij spel dan in het westelijk gedeelte.

    Het westelijk gedeelte ligt nog steeds in de luwte van het westelijk deel van de stuifdijk. In het oostelijk deel van de kwelder veranderen de duinen door weer en wind steeds van vorm. De vier geulen worden tijdens vloed met zout water gevuld. Bij storm en springtij overstroomt het grootste deel van de kwelder met zout water, behalve de duinen.

  • Planten

    De planten die hier voorkomen kunnen tegen het zoute water. Zoals lamsoor, zeekraal, zeeweegbree en zeeraket. Ook de overgang van hoge duinen naar lage kwelder en van zand naar slib zorgt voor meer soorten planten, zoals zeewinde en blauwe zeedistel.

  • Vogels

    De kwelder is van 15 april tot 15 juli gesloten voor toeristen. Daar broeden dan heel veel sterns, meeuwen, scholeksters en vele andere vogels. Rust is in de broedtijd voor de vogels van groot belang. In de herfst onderbreken duizenden pijlstaarten, smienten, wintertalingen en ganzen hun trektocht om zich tegoed te doen aan het kweldergras. Vogels rusten ook op de kwelder bij hoog water wanneer ze gegeten hebben op het wad.