Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player
 

  • English
  • Deutsch
Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Water en land

Mens en Milieu

Militaire activiteiten   Bodemvervuiling door munitie   Gifgasgranaten WOI   Explosieven WOII   Verontreiniging   Zware metalen   Koper   Arseen   Lood   Chroom   
Bomscherf op het Vlielander wad, Dirk Bruin, Noordwester Vlieland

Bodemvervuiling door munitie

Als gevolg van militaire oefeningen komen granaathulzen en kogels in het milieu terecht. Daar zitten nogal wat zware metalen in die de bodem vervuilen. Een ander probleem vormen explosieven (mijnen, bommen, torpedo's) die tijdens oorlogen op de zeebodem terecht zijn gekomen en nog regelmatig worden opgevist. Ook afgedankte munitie is soms bewust in zee gedumpt.

  • Vliehors

    Bij Vlieland houdt de luchtmacht al bijna 40 jaar oefeningen. In de buurt van de schietlocatie op de Vliehors vonden onderzoekers in slibmonsters dan ook een 2 keer zo'n grote concentratie van koper dan elders. Ze vonden tevens van de andere metalen (chroom, nikkel, zink, aluminium, magnesium en vanadium) een hogere waarde dan op locaties in het Waddengebied waar geen schietoefeningen plaats hebben. Het gehalte aan cadmium in de bodem is niet gemeten. De vervuiling van het water door de kogels was te verwaarlozen. Dit is wellicht te verklaren door de getijden. Door de vloed wordt het water rond de schietterreinen immers twee maal per dag ververst, zodat de watervervuiling zich in het zeemilieu verspreidt. Zouden de oefeningen gehouden worden in een stilstaand vennetje worden gehouden, dan zou het beeld er heel anders uit zien. Aldus het rapport "het Wad en munitie" van Rijkswaterstaat.

  • Afzwaaiers

    De militairen die in de Marnewaard komen oefenen moeten het schieten nog leren. Dat blijkt wel uit de grote hoeveelheden kogels die over de dijk vliegen, de zogenaamde 'afzwaaiers'. Deze missers, zo'n 40% van het totaal aantal afgevuurde kogels, komen terecht op het wad. De kogels zijn langwerpig, ongeveer zo groot als een vulpen. Ze zijn veelal afkomstig uit 25 millimeter boordkanonnen van infanterievoertuigen. Anders dan de grote hulzen van granaten en geleidewapens die op de Vliehors opgeraapt kunnen worden, zijn de kogels van de Marnewaard iets minder makkelijk te ontdekken. Maar daarom zijn ze niet minder schadelijk. Kogels zijn van metaal gemaakt, voor een deel uit zware metalen zoals koper, nikkel en lood. Door het zeewater gaan de kogels zeer gemakkelijk roesten: metaal "loogt uit" in zout. De metaaldeeltjes komen in de wadbodem terecht. Al jaren staat het vast dat de zogenaamde "zware metalen" het milieu vergiftigen. Ze kunnen in de voedselketen terechtkomen en zo een afname van de weerstand veroorzaken bij hogere diersoorten als vogels en zeehonden.