Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

 

Zoek in de Encyclopedie

Kleine zwaan

afmetingen:

lengte: 115-127 centimeter
spanwijdte: 180-211 centimeter

kleur (volwassen):

wit verenkleed, zwarte poten, zwarte snavel met gele vlek

voedsel:

gras, toendra-mos, waterplanten, graan

vijanden:

poolvos, wasbeer; verlies van winterleefgebied

voorkomen:

trekvogel en wintergast

leefgebied:

Russische toendra

voortplanting:

geslachtsrijp: vanaf 4 jaar
aantal: 4-7 eieren

leeftijd:

gemiddeld 9 jaar (oudst bekende: +20 jaar)

bijzonderheden:

paartjes blijven levenslang samen; tijdens de trek vliegen ze soms op ~9000 meter hoogte

  • Ned: Kleine Zwaan
  • Eng: Bewick's Swan
  • Fra: Cygne de Bewick
  • Dui: Zwergschwan
  • Ital: Cigno minore
  • Lat: Cygnus columbianus
kleine zwanen, foto fitis, adriaan dijksen

Kleine zwaan

De kleinze zwaan blijft natuurlijk een grote vogel, maar is toch een stuk kleiner dan de knobbelzwaan en de wilde zwaan. Omdat ze meer dan 25.000 veren op hun lichaam hebben, hebben ze geen last van de kou als ze op de noord-Russische toendra's zijn om te broeden. In de winter komen ze naar het zuiden, ze vinden het gras hier een stuk malser dan het ondergesneeuwde, dorre toendragras.

Op Texel


In de winter verblijven er honderden kleine zwanen op Texel, met als maximum meer dan duizend in 2004. Ze zitten vooral in de noordelijke polders van het eiland, en ze eten oogstafval van bieten- en aardappelakkers. De Texelse boeren hebben daar niet veel problemen mee.

  • Verspreiding en habitat
    kleine zwaan, foto fitis, sytske dijksen

    Kleine zwanen broeden op de Noord-Russische toendra's. Dankzij de grote hoeveelheden fonteinkruid in het IJsselmeer werd Nederland een populaire winterbestemming. Ondanks dat er nu niet zo veel fonteinkruid meer groeit, komen de vogels nog steeds. Ook het Lauwersmeer, het waddengebied en het rivierengebied zijn populair als winterverblijf. Ongeveer tweederde van de hele wereldpopulatie overwintert in Nederland.

  • Bescherming

    Helaas worden er al jaren minder zwanen geboren dan dat er dood gaan. Hierdoor zijn er steeds minder te zien in Nederland. In het midden van de jaren negentig overwinterden er nog zeker 30.000 kleine zwanen in ons land. Nu zijn dat er nog maar zo'n 11.000. Een stevige achteruitgang dus.

    Signalering: Network Ecologische Monitoring
    Beleid: soort van doelsoortenlijst
    Nationale wetgeving: Flora- en Faunawet
    Europa: Vogelrichtlijn
    Internationaal: Overeenkomst voor de bescherming van Afrikaans-Europese Trek(water)vogels (AEWA), Bern-Conventie, Bonn-Conventie