Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

 

Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Water en land

Kustgebieden   Kwelders en schorren   Als leefgebied    

Mens en Milieu

Kwelder (de Slufter op Texel), Ecomare

Kwelders (schorren)

Kwelders zijn begroeide stukken land die direct, zonder duinenrij of dijken, aan zee grenzen. Ze liggen meestal langs ondiepe getijdengebieden zoals de Waddenzee. Bij storm of extra hoog water komt een kwelder onder water te staan. Ook in het deltagebied komen kwelders voor. Daar heten ze schorren. Met het zeewater meegevoerde zand- en slibdeeltjes komen tussen de planten terecht en spoelen niet meer weg. Door deze opslibbing worden kwelders geleidelijk steeds hoger.

  • Zoutbad
    Lamsoor bij extreem hoogwater., Ecomare

    Er is een groot verschil tussen lage en hoge kwelders. Lage kwelders staan bij vrijwel elk hoogwater onder water, terwijl hoge kwelders alleen bij stormvloed onder water komen. Door het regelmatige zoutbad groeien er op de kwelder alleen maar planten die tegen zout in de bodem kunnen. Kwelders zijn nu zeldzame natuurgebieden met een unieke flora en fauna. Vroeger bestond een kwart of meer van Nederland uit kwelders! Verreweg de meeste zijn al eeuwen geleden ingedijkt.

  • Kwelders langs het wad en schorren in de Delta
    Verspreiding van kwelders, Ecomare

    De grootste kwelders van Nederland zijn de Boschplaat op Terschelling en het verdronken land van Saeftinge in Zeeland. Een kwelder heeft een duidelijke zonering. Van hoog naar laag groeien steeds andere planten. Op de laagste plekken vind je zeekraal en Engels slijkgras. Iets hoger groeit kweldergras. Op de middenkwelder groeien lamsoor, zeealsem, zoutmelde, zeeaster en zilte schijnspurrie. Die krijgen alleen zeewater te verduren bij hoge vloed. Op de hoge kwelder komen Engels gras, rood zwenkgras en strandkweek voor.
    Het beheer van kwelders verschilt per gebied. Op sommige lopen schapen of runderen, andere kwelders zijn onbeweid. Niet alle kwelders zijn natuurlijk ontstaan. De kwelders langs de Friese en Groningse kust zijn kunstmatig. Ze zijn ontstaan doordat mensen dammetjes hebben aangelegd, zodat het slib goed kon bezinken.

  • Broeden op de kwelder

    Kustvogels zoals sterns, meeuwen en scholeksters zoeken graag een plekje op de kwelder om hun nest te maken. Op de eilandkwelders in het waddengebied doen ook lepelaars dat. Zo'n plek dichtbij de voedselrijke wadgeulen is natuurlijk ideaal voor het grootbrengen van de kuikens. Maar er loert ook gevaar. Doordat er de laatste jaren meer zomerstormen voorkomen worden kwelders steeds onveiliger als broedplaats.