Ecomare

Terpen waren in het hele lage deel van het Friese koninkrijk gewoon. In de vroege Middeleeuwen strekte dat koninkrijk zich uit tot ver in West-Nederland, vandaar de naam West-Friesland. Verschillende dorpen en steden in Noord-Holland zijn begonnen als terpdorp, zoals Schagen. In de duinen, op Texel en op Wieringen waren terpen niet nodig omdat men kon wonen op de hogere keileem- en dekzandruggen op deze eilanden.

In het noorden van Friesland hebben ooit duizenden terpen gelegen, waarvan er nu nog ongeveer duizend van zijn te herkennen. De Friese terpen worden verder behandeld in het hoofdstuk over de geschiedenis van het Friese kustlandschap.

In Groningen heten terpen wierden. Net als in Friesland ontstonden de eerste wierden meer dan 2500 jaar geleden. Het midden van de dorpswierde was gemeenschappelijke grond. Later werd daar meestal de kerk gebouwd. Er is vaak ook een drinkwaterplaats of dobbe aanwezig. De kop van de boerderijen lag naar het midden van de terp en de stal naar de buitenkant. In aansluiting op de boerderijen werd het land verkaveld, waardoor een typisch stervormig patroon ontstond, met de wierde als middelpunt. Deze dorpen zien er van boven uit als een fietswiel. Aan de voet van de terp loopt een rondweg die ossengang genoemd wordt.
Moderne wierden bestaan ook. In Groningen heeft de Grontmij een drietal wierden opgeworpen met baggerslib.

Halligen zijn kleine lage eilanden in het waddengebied van Sleeswijk-Holstein. Ze zijn onstaan als terpen in een uitgestrekt kweldergebied. Door grote stormvloeden is het landschap veranderd in waddengebied. Halligen bestaan uit klei, en niet uit zand en duinen zoals de andere waddeneilanden. Na de stormvloed van 1962 werden de Halligen voorzien van lage dijken.

De terpen in Denemarken zijn jonger dan die in Duitsland of Nederland. Ze liggen net ten noorden van de Duitse grens en ter hoogte van het eiland Rømø. Ze stammen uit de 13e eeuw. Kolonisten uit Friesland bouwden hier toen 4 tot 5 meter hoge terpen die plaats boden aan een boerderij met bijgebouwen. Ze zijn nog steeds duidelijk zichtbaar. In 1814 zijn de laatste families van de terpen vertrokken. Op de hoogste Deense terp staat nu een huisje dat als tentoonstellingsruimte gebruikt wordt.