- De Slufter op Texel, foto Fitis, www.fotofitis.nl
Flora van de kwelders
De planten op de kwelder kunnen er tegen zo nu en dan door zout water overspoeld te worden. Door het achtergebleven zout in de bodem groeien ze langzaam. Veel soorten, waaronder lamsoor, bloeien massaal in de nazomer. Dit kleurt de hele kwelder die dan op z'n mooist is. In de herfst sterven de meeste kwelderplanten af, sommige alleen bovengronds. Kweldergras blijft ook in de winter groen, als het niet te hard vriest. Zeekraal is een echte pionier van het natte deel van de kwelder.
Op Texel
- , Eckhart Boot, Natuurmonumenten
Tot in de 19e eeuw had Texel een reusachtige kwelder, het Buitenveld. Die is ingepolderd in de negentiende eeuw en staat nu bekend als de Eijerlandse polder en de Eendracht. . Er is nog een klein stuk over, het natuurreservaat de Schorren. Aan de Mokbaai, in de vallei van de Slufter en een kilometer ten noorden van De Cocksdorp zijn tegenwoordig ook nog kwelders te vinden.
Op de Texelse kwelders groeien enkeleplantensoorten die je niet overal op kwelders ziet: de gesteelde zoutmelde en de zee-alant.
- Stoere planten
- Zeekraal op de Hors, Foto Fitis, www.fotofitis.nl
Kwelderplanten leven op het dynamische grensgebied van zee en land. Om zich in kustgebieden te kunnen vestigen en handhaven, moeten ze zijn opgewassen tegen overstroming met zout water, droogvallen bij eb, golfslag en sterk wisselende temperaturen en zoutgehaltes. De kwelderplanten hebben zich in het overwinnen van dergelijke moeilijke leefomstandigheden gespecialiseerd.
Doordat kwelders regelmatig onder water lopen, kunnen zich hier alleen planten handhaven die tegen zout en overstroming bestand zijn. Men noemt ze zoutverdragende planten. De meest uitgesproken zoutplant is zeekraal, een plantje dat sterk doet denken aan een vetplant.
Veel kwelderplanten hebben zoutklieren op hun bladeren zitten. Met behulp van deze klieren kunnen ze het teveel opgenomen zout weer kwijtraken. Andere soorten hebben een andere strategie om zich van het zout te ontdoen: ze slaan het op in de onderste bladeren, die na enige tijd afsterven en afvallen. Sommige kwelderplanten zijn in staat om hun bloemen tegen het zeewater te beschermen. Zo sluit de gerande schijnspurrie de witte bloempjes af als de plant bij vloed onder water komt te staan. Tussen de bloemblaadjes wordt een luchtbel vastgehouden, die de bloemdelen tegen het water beschermt. - Lage, midden- en hoge kwelder
- Schorrenvegetatie, Foto Fitis, www.fotofitis.nl
Op de kwelders zijn zones met verschillende begroeiing waar te nemen. Dit verschijnsel houdt verband met de mate van bestand zijn tegen zout en perioden van onderdompeling. De ene plant kan meer hebben dan de andere, en kan daardoor lager op de kwelder voorkomen. De veranderingen in begroeiing op een kwelder zijn mooi te zien door vanaf het kale wad naar de hoge kwelder te lopen. Als eerste komt men zeekraal tegen. Dit kan langdurige overstroming met zeewater doorstaan. In deze zone groeit ook het Engels slijkgras, meestal in grote pollen. Iets hoger, ongeveer op de hoogwaterlijn, groeit het kweldergras. Weer iets hoger - op de middenkwelder- groeien lamsoor, zeealsem, zoutmelde, zeeaster en zilte schijnspurrie. Hier komt het zeewater niet meer bij elke vloed. Tenslotte komt men op de hoge kwelder, waar de invloed van de zee sterk is afgenomen. Hier groeien soorten die overstroming en zout niet zo goed kunnen verdragen, zoals Engels gras, rood zwenkgras en strandkweek. Ook verschijnen hier de eerste gewone landplanten.
- Betekenis voor de fauna
