Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player
 

  • English
  • Deutsch
Zoek in de Encyclopedie

Dieren en planten

Weekdieren   Mossel   Oesters   Wadfauna   Bodemfauna   Gapers   Tweekleppigen   

Water en land

Water en land   Kustgebieden   Wadden en slikken   Als leefgebied    Waddengebied   Nederlands waddengebied   Delta   Oosterschelde   

Mens en Milieu

Water   Zeewater   Schelpdiervisserij   Mosselen   Mosselzaad   

Mossel

afmetingen:

tot 8 centimeter, soms zelfs tot 15 centimeter

leeftijd

meestal 2-3 jaar maar maximaal 24 jaar

kleur:

blauwgrijs of bruin

voedsel:

plankton

vijanden:

krabben, vogels, zeesterren, visserij

voortplanting:

geslachtelijk

  • Ned: Mossel
  • Lat: Mytilus edulis
  • Eng: Common mussel (blue mussel)
  • Dui: Miesmuschel
  • Fra: Moule
  • Dan: Blimusling
print print
mosselen, foto fitis, sytske dijksen

Mossel

Mosselen komen aan de Nederlandse kust veel voor. Mensen rapen de mosselen van natuurlijke bedden of kweken ze voor consumptie op mosselpercelen in de Waddenzee en het Deltagebied. Naast mensen, eten kust- en wadvogels zoals zilvermeeuwen en eidereenden ook graag mosselen. Mosselen zitten vastgehecht op stenen of schelpen met behulp van sterke draden; de 'baard' van de mossel. Het is voor mensen en dieren een heel karwei om een mossel los te peuteren van een steen. De draden zorgen er ook voor dat de mossel niet wegspoelt als er een grote golf langskomt.

  • Verspreiding en habitat

    Mosselen komen langs de hele Nederlandse kust voor. Ze worden gekweekt in de Waddenzee en het deltagebied. Ze leven op banken, vanaf het gemiddelde hoogwaterniveau tot op 5 meter diepte.

  • De jonge mossel
    Ontwikkeling van een mossel, Iris Hendriks, NIOO, Yerseke

    In het voorjaar legt een mossel vele miljoenen eieren. De bevruchting vindt in open water plaats. Na de bevruchting ontwikkelt zich binnen een paar dagen uit de bevruchte eicel een larfje met schelpje. Omdat het schelpje eruit ziet als een hoofdletter D, wordt het ook wel een D-larfje genoemd (zie foto). Dit larfje heeft een soort zeiltje waarmee het door het water kan zwemmen. Na 2 à 3 weken verdwijnt dit zeiltje en krijgt het larfje een voetje.

    De jonge mossel heeft een harde ondergrond nodig, waar hij zich kan vastzetten met zijn hechtdraden, de zogeheten baard van de mossel. De harde ondergrond kan een rotsblok, een dijk, een paal, een wrak of een stuk zwerfvuil zijn. Ook bewoonde of lege schelpen (bijvoorbeeld van een andere mossel of de strandgaper,) bieden voldoende houvast. Strekdammen zijn vaak helemaal begroeid met een laagje mosselbroed.

  • Kwetsbare mosselbanken
    Mosselbank, Ecomare, Oscar Bos

    Op plekken waar voldoende voedsel is kunnen mossellarven zich massaal vestigen. Op deze manier ontstaan mosselbanken.Tussen de mossels leven veel andere zeedieren, zoals zee-anemonen, poliepen en grondeltjes.
    Mosselbanken zijn kwetsbaar. In de Waddenzee werden de meeste oude banken opgevist door de mosselvissers. Die schrapen de banken af om jonge mosseltjes te verzamelen. Ze noemen dat mosselzaad en gebruiken het om mossels te kweken op de mosselpercelen. Volgens de vissers zijn veel banken ook verdwenen door stormen. Tegenwoordig is de mosselzaadvisserij niet meer overal toegestaan.
    Een andere bedreiging van de mosselbanken is de Japanse oester die vanuit een kwekerij in Duitsland is ontsnapt en zich sterk uitbreidt. Japanse oesters groeien sneller dan de 'normale' waddenoesters. Vele Duitse mosselbanken zijn inmiddels veroverd door deze Japanse reuzenoester.